Page 147 - Demo

145Piter Brugel i Vjetri (1525-1569)N%u00eb Vendet e Ul%u00ebta, luft%u00ebrat fetare e politike %u00e7udit%u00ebrisht nuk ndikuan n%u00eb zhvillimet artistike t%u00eb artist%u00ebve vendas. Ata u p%u00ebrqendruan n%u00eb trajtimin e nj%u00eb arti q%u00eb merrte tematik%u00eb nga jeta e p%u00ebrditshme fshatare dhe peizazhi i rajonit. Duke e par%u00eb n%u00eb nj%u00eb k%u00ebndv%u00ebshtrim t%u00eb ri filozofik, kjo form%u00eb e paraqitjes s%u00eb realitetit vinte dhe nga pavar%u00ebsia e k%u00ebtyre vendeve prej pushtetit t%u00eb kish%u00ebs. Ndikimet e Rilindjes n%u00eb Franc%u00eb N%u00eb Franc%u00ebn e shekullit XVI, ndikimi i artit italian arriti m%u00eb shpejt se n%u00eb vendet e tjera t%u00eb Evrop%u00ebs veriore. Ndikimi i tij ishte aq i fuqish%u00ebm sa %u00ebsht%u00eb e v%u00ebshtir%u00eb t%u00eb flas%u00ebsh p%u00ebr zhvillime origjinale t%u00eb v%u00ebrteta. V%u00ebshtir%u00ebsit%u00eb e para i shohim tek arkitekt%u00ebt francez%u00eb, si%u00e7 %u00ebsht%u00eb rasti i arkitektit Hektor Soje (Hector Sohier), i cili u mundua t%u00eb bashkonte n%u00eb nj%u00eb vep%u00ebr t%u00eb vetme artin gotik me t%u00eb rejat e artit italian. Por stili italian n%u00eb arkitektur%u00ebn franceze do t%u00eb shihej m%u00eb i qart%u00eb e origjinal, n%u00eb k%u00ebshtjell%u00ebn %u201cChambord%u201d, t%u00eb projektuar nga arkitekti Pier Lesko (Pierre Leskot), i cili i b%u00ebn jehon%u00eb past%u00ebrtis%u00eb s%u00eb formave klasike. Skulptori m%u00eb i r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm francez i epok%u00ebs %u00ebsht%u00eb pa dyshim skulptori Zherman Pilo (Germain Pilon) (1525-1590), i cili nd%u00ebrthuri stilin e tij origjinal me elemente t%u00eb skulptur%u00ebs klasike. Veprat e tij m%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme jan%u00eb skulpturat dekorative t%u00eb varreve monumentale q%u00eb u ngrit%u00ebn p%u00ebr nder t%u00eb Enrikut II dhe Katerina de Medi%u04abit. Brugeli %u00ebsht%u00eb nj%u00ebkoh%u00ebsisht dhe p%u00ebrfaq%u00ebsuesi m%u00eb i mir%u00eb i k%u00ebsaj tendence. Artisti, ashtu si dhe mjaft koleg%u00eb t%u00eb tij, paraqet skena gjuetie, dasma fshati e natyra t%u00eb qeta, me nj%u00eb lirshm%u00ebri e trajtim gati komik. Kryevepra e artistit mbetet %u201cFabula e t%u00eb verb%u00ebrve%u201d. Fabula e njer%u00ebzimit t%u00eb %u00e7mendur ilustrohet n%u00ebp%u00ebrmjet personazheve t%u00eb verbra q%u00eb ndjekin nj%u00ebri-tjetrin drejt humner%u00ebs, motiv ky i trajtuar shpesh edhe n%u00eb let%u00ebrsin%u00eb e koh%u00ebs. N%u00eb piktur%u00ebn e tij, natyra nuk %u00ebsht%u00eb m%u00eb thjesht nj%u00eb element plot%u00ebsues i sken%u00ebs, por kthehet n%u00eb personazh kryesor dhe individi humbet pozicionin qendror q%u00eb kishte fituar gjat%u00eb Rilindjes italiane. Fig. 6. Piter Brygel i vjetri, %u201cI verbri q%u00eb udh%u00ebheq t%u00eb verbrit%u201d, 1568 Fig. 6. Piter Brygel i vjetri, %u201cDasm%u00eb fshatare%u201d, 1566-1569Fig. 7. K%u00ebshtjella Chambord, projektuar nga arkitekti Pierre LeskotFig. 8. Zhermen Pilon, %u201cRingjallja%u201d, shek. XVIFig.10. Shkallare e stilit t%u00eb Fontanbl%u00ebFig. 9. Zhermen Pilon, %u201cRingjallja%u201d, shek. XVI, detaj